Eén van de eerste keren dat ik een lange vlucht naar een ander land nam, bezorgde ik per ongeluk een beveiligingsagent de schrik van zijn leven. De metaaldetector had mij namelijk gesignaleerd als mogelijk gevaarlijk individu. Ik moest dus gefouilleerd worden en de agent gebaarde me dat ik bij hem moest komen. Hij vertelde me formeel dat hij me zou fouilleren, waar ik meteen akkoord mee ging. Geïnteresseerd keek ik mee terwijl hij me begon te fouilleren.

Op het moment dat hij mijn torso bereikte en met zijn handen geroutineerd mijn borstkas betastte, veranderde de blik op zich gezicht van zelfzeker, via verward naar simpele angst.

Was hij een vrouwenlichaam aan het betasten?

Wist ik veel dat je altijd gefouilleerd moet worden door iemand van dezelfde sekse. Het was mijn eerste keer en het kon me eerlijk gezegd ook geen barst schelen. Het gebeurde daarna nog heel vaak dat de douanebeambte me zelf laat kiezen wie me mag fouilleren. Waarschijnlijk omdat ze echt geen zin hebben om zelf te concluderen in welk vakje ik thuis hoor.

Misgendering

Ongeacht het land waar je naartoe reist, je kunt overal in het verkeerde vakje geplaatst worden. Gewoonlijk gebeurt het in progressieve landen waar een betere trans-zichtbaarheid bestaat minder vaak. Daar zijn mensen vaak meer gewend om met androgyn en genderfluïde personen om te gaan.

Afhankelijk van je looks, zul je toch altijd beoordeeld en gelabeld worden.

Dat doen we namelijk allemaal. Aan labels kun je niet ontsnappen.

Om die reden is het dan ook heel belangrijk dat je op de best mogelijke manier leert omgaan met de beoordeling van anderen.

Heb je bijvoorbeeld een hormonenbehandeling of operatie ondergaan, dan beschik je normaal gezien over een genderpasje dat verklaart waarom je fysieke geslacht niet overeen komt met je officiële geslacht.

Reizen en gender - Gender Non Conform en Genderqueer Reizen

Luchthavens

Vooral de full body scan in de Verenigde Staten blijken een serieus probleem te zijn voor vele transgender en genderqueer reizigers. De beambte die de scanner bedient moet namelijk het geslacht van de passagier die gescand wordt, ingeven voordat die in de scanner stapt.

Wanneer deze beambte jou het verkeerde geslacht toewijst, beginnen de problemen!

In dit geval zal de scanner aangeven dat jouw lichaam ‘anomalieën’ vertoont in de borst en / of liesregio.

Nu moet een beambte of officier van hetzelfde geslacht jou fouilleren. Voel je de irritatie al opkomen?

Lees vooral even verder om de regelgeving en wetten te ontdekken.

Veiligheidsonderzoek op de luchthaven

Beambtes op de luchthaven zijn verplicht om je te vertellen wat ze gaan doen vooraleer ze daarmee beginnen. Niemand is bevoegd om je aan te raken zonder jouw toestemming.

Je bent ook vrij om te beslissen wie je mag onderzoeken of fouilleren. Ben je niet akkoord met de persoon die je gaat onderzoeken, dan mag je bezwaar maken. Dit behoort natuurlijk op deftige wijze te gebeuren.

Er kan je gevraagd worden om aanpassingen aan te brengen aan je kledij. Zo kan men je vragen om je trui of jas uit te doen, je schoenen uit te doen of je riem te verwijderen.

In Europa, de Verenigde Staten, Australië en Canada zijn beambtes niet bevoegd om je te vragen protheses te verwijderen. Deze regelgeving is van toepassing op binders, borstprotheses of andere protheses.

Beslis je om jouw medewerking niet te verlenen, kan er altijd een verder onderzoek gestart worden. In dat geval zal een hoger geplaatst officier jouw zaak overnemen en die kan je wel meer verplichtingen opleggen of je de toegang tot je vlucht ontzeggen.

Regelgeving voor handbagage

Breng geen protheses of medische voorraden mee in je handbagage die je niet van plan bent te gebruiken tijdens de vlucht. Pak zo veel mogelijk spullen in in je ingecheckte bagage.

Heb je toch nood aan naalden, spuiten en flacons medicatie tijdens de vlucht? Zorg dan dat je een doktersvoorschrift hebt voor deze items. In theorie zijn items zoals naalden verboden in je handbagage als je er geen voorschrift voor hebt.

Neem het zekere voor het onzekere en breng een medisch voorschrift mee. Zo ben je zeker dat niemand je medicijnvoorraad kan wegnemen.

Deze regels zijn van toepassing in landen binnen Europa en de VS. In andere delen van de wereld kunnen de wetten verschillen en soms zijn die wetten vrij onvoorspelbaar. Heeft een bepaald land geen geschreven wetten over dit onderwerp, dan kunnen beambtes min of meer doen waar ze zin in hebben.

Ook in dit geval kan een doktersvoorschrift problemen voorkomen. Overweeg om je doktersvoorschift in een universele taal, zoals het Engels, te laten opstellen. Nederlands wordt bijna nergens geschreven of gesproken.

Regelgeving voor ingecheckte bagage

De meeste van je gebruikelijke items vormen geen probleem voor ingecheckte bagage. Sommige items zijn uiteraard verboden, maar daar horen geen van de gebruikelijke gender-items bij.

Koffers die vibreren of andere vreemde geluiden voortbrengen, worden onderzocht vooraleer ze op het vliegtuig kunnen. Maakt jouw koffer rare geluiden of trilt hij van de bagageband af, dan kan het zijn dat je koffer het vliegtuig niet haalt.

Je kunt best de batterijen verwijderen uit apparaten die kunnen vibreren, zoals scheerapparaten en andere spullen.

Tips om ongeschonden doorheen het veiligheidsonderzoek te geraken

  • Blijf kalm en beleefd
  • Draag je een prothese? In de VS kun je een TSA pasje afdrukken om aan te geven dat je een prothese draagt. De rest van de wereld beschikt niet over deze mogelijkheid, maar je kunt wel de Amerikaanse versie gebruiken of zelf een kaartje maken om dit aan te geven. Dit kaartje kun je bij het begin van het veiligheidsonderzoek aan de douanebeambte afgeven om verdere problemen te vermijden.
  • Ben je niet akkoord met een beambte, vraag dan om met een supervisor te spreken. Het is je recht om dat te vragen.
  • Ga er niet van uit dat men je viseert. De medewerkers van de luchthaven proberen hun job goed te doen.
  • Word je toch geviseerd? Vraag dan om met een supervisor te praten.
  • Metalen items zijn vrijwel altijd ongewenst op een vliegtuig. Draag een minimum aan metalen accessoires. Draag je een prothese of dergelijk item met metaal? Dan kun je best een document meenemen dat beschrijft wat je draagt. Dit is niet verplicht, maar het kan het proces vergemakkelijken.
  • Heb je klachten over hoe je behandeld werd of andere ongemakken? Documenteer je klacht. Je kunt later altijd een aangifte doen.

Reisdocumenten voor transgender en gender non conform reizigers

Wanneer je fysieke geslacht niet overeen komt met je officiële geslacht, kan het gebeuren dat je in moeilijkheden komt tijdens het reizen.

In theorie moet je fysieke geslacht namelijk hetzelfde zijn als je officiële geslacht. De meeste westerse landen zoals Europe, de Verenigde Staten en Canda zijn progressief en ruimdenkend. Je zult in deze gebieden minder problemen ondervinden op dit gebied. Toch is het altijd een goed idee om de juiste documenten mee te nemen om te bewijzen dat je in transitie bent of dat je een hormonenbehandeling ondergaat.

Verscheidene landen bieden de mogelijkheid om een derde geslachtsmogelijkheid te kiezen. De veelbesproken X op je paspoort is erg progressief, maar er zijn nog vele landen waar deze derde optie een vaag of onbestaand gegeven is. Lees eerst even na of je vakantiebestemming even ruimdenkend is als je thuisland.

Landen die niet tot de bovenstaande groep behoren, kunnen soms moeilijk te overtuigen zijn. Doe eerst een beetje research over je bestemming vooraleer je in het vliegtuig stapt. De informatie en wetgeving is erg verschillend eens je de Europese Unie verlaat en je doet er goed aan om op de hoogte te zijn van de holebi tolerantie op je bestemming.

Genderpas en reispas

Behalve je wettelijke identiteitskaart, moet je ook je reispas in orde brengen voor je gaat reizen buiten de EU. Uiteindelijk zijn enkel je identiteitskaart en reispas officiële documenten die je geslacht bevestigen. Komen je paspoortgegevens niet overeen met je fysieke lichaamskenmerken? Dan kun je voor de zekerheid altijd een genderpas meenemen.

Een genderpas is geen officieel document en het vervangt in geen enkel geval je paspoort. Maar het kan wel een nuttige extra zijn die je kunt afgeven aan beambtes in de luchthaven en andere plekken. Zo hoef je niet iedere keer je hele levensverhaal te vertellen. Deze pasjes verklaren waarom jouw lichamelijk geslacht en je officiële geslacht niet identiek zijn.

Op de website van Transgender Infopunt kun je zo’n genderpasje aanvragen.

Reizen en gender - Gender Non Conform en Genderqueer Reizen

Openbare toiletten

Gebruik maken van openbare toiletten als genderqueer persoon is voor velen een vreselijke ervaring. We schreven een artikel over dit onderwerp. Je kunt meer informatie vinden over toiletten wereldwijd in dit artikel en je kunt ook meer lezen over gendernormen in dit artikel.

Een tijdje geleden waren we nog laaiend enthousiast over de app Refuge Restrooms. Dit platform geeft je de mogelijkheid om genderneutrale toiletten in je buurt te vinden. Je kunt er in theorie ook zelf veilige toiletten aan toevoegen, maar spijtig genoeg werkt deze functie niet. De app en het online platform lijkt verouderd en verlaten te zijn.

Moest iemand interesse hebben om deze app te recreëren of de oude app op te kalefateren, dan zijn we je eerste en grootste supporters voor dit initiatief! Laat het ons zeker weten als je zo’n app hebt of kent!

Ken je rechten als transgender of gender non conform reiziger

VS

Het is altijd een goed idee om je rechten te kennen zodat je exact weet wat er kan en mag. De Verenigde Staten heeft een website waar je transgender rechten kunt nalezen.

Europa

Europese landen die tot de Schengen regio behoren, hebben in theorie allemaal dezelfde set rechten en plichten voor reizende transgender en genderqueer personen.

De aparte wetten voor inwoners zijn verschillend, maar voor reizigers gelden dezelfde wetten over het hele gebied.

Europa heeft een set wetten die van toepassing zijn op iedereen, ongeacht je geslacht, huidskleur of origine. Iedereen heeft in Europa ook het recht op privacy. Dit recht geeft je de mogelijkheid om een ongewenst gesprek te verplaatsen naar een niet openbare ruimte.

Op de Transgender Europe website vind je een heleboel informatie over de wetten en rechten betreffende transgender personen.

Andere landen

Verrassend veel landen hebben nog steeds wetten tegen holebi’s. Een reis naar één van deze landen is op eigen risico. Persoonlijk kies ik er voor om niet naar een land te reizen dat anti-holebi wetten heeft. Want het laatste wat ik wil doen, is een economie steunen die holebi’s bestraft. Maar dat is mijn persoonlijke mening.

Je kunt op de website van ILGA een kaart bekijken met de verschillende landen en hun standpunt ten opzichte van holebi’s.

Vele landen, zoals Rusland, Saudi Arabië en een heleboel Afrikaanse en Aziatische landen promoten homofobie en hebben geen wetten om discriminatie te voorkomen. Deze landen zijn vermoedelijk ook weinig tolerant ten opzichte van transgender reizigers. Wil je toch naar één van deze landen reizen, wees dan heel voorzichtig.

Wereldwijd

We hebben al enkele bestemmingsgidsen voor holebi’s op onze website. In de nabije toekomst plannen we dit katern uit te breiden.

Ook wikipedia heeft een interessante sectie over holebirechten. Destination Pride is ook een prachtige website om holebirechten voor ieder land in de wereld op te zoeken.

Reizen en gender – Informeer jezelf

Zoals je kunt lezen, is er nog veel werk aan de winkel vooraleer de wereld een speelplein is voor transgender en gender non conform reizigers. Laat dit je niet tegenhouden om de wereld te verkennen!

De meeste Europese landen hebben bijvoorbeeld een erg tolerante instelling ten opzichte van holebi’s en transgenders. Bekijk zeker onze lijst met de beste lesbische bestemmingen in Europa. Wil je liever een feestje bouwen tijdens één van de coolste Pride evenementen in Europa?

Heb je meer informatie die je kunt bijdragen aan dit artikel. Twijfel dan niet om op dit artikel te reageren of om contact met ons op te nemen. We luisteren graag naar jouw verhaal, jouw vragen of bedenkingen!

Reizen en gender - Gender Non Conform en Genderqueer Reizen
Reizen en gender - Gender Non Conform en Genderqueer Reizen

Dit artikel is ook beschikbaar in het: English (Engels)